युरोपमा डिजिटल सुरक्षा दिवस : ज्येष्ठ नागरिकलाई अनलाइन बैंकिङ र ठगीबाट बच्ने कार्यशाला

युरोपका धेरै देशहरूमा विशेष गरी जर्मनी र फ्रान्समा हिजो अप्रिल ८ मा ज्येष्ठ नागरिकहरूलाई डिजिटल सुरक्षा दिवसको रूपमा अनलाइन बैंकिङ प्रयोग गर्ने तरिका र इन्टरनेट ठगीबाट बच्ने अभ्यास सिकाउने विभिन्न कार्यशालाहरू सञ्चालन गरिएका छन्। यी कार्यक्रमहरूले बढ्दो डिजिटल युगमा ज्येष्ठ नागरिकहरूलाई सुरक्षित र आत्मविश्वासपूर्ण रूपमा प्रविधि प्रयोग गर्न सक्षम बनाउने लक्ष्य राखेका छन्।

जर्मनीको डिजिटल मामिला मन्त्रालय र फ्रान्सको अर्थ मन्त्रालयले संयुक्त रूपमा आयोजना गरेका यी कार्यशालाहरूमा सयौं ज्येष्ठ नागरिकहरूले भाग लिए। कार्यक्रममा अनलाइन बैंकिङ एप कसरी सुरक्षित रूपमा प्रयोग गर्ने, पासवर्ड बलियो बनाउने, फिसिङ इमेल र सन्देश चिन्ने, व्यक्तिगत विवरण नदिने र शंकास्पद लिङ्कमा क्लिक नगर्ने जस्ता व्यावहारिक अभ्यास सिकाइएको थियो। जर्मनीको बर्लिन र फ्रान्सको पेरिसमा आयोजित मुख्य कार्यशालामा स्थानीय बैंकहरूका विज्ञहरूले प्रत्यक्ष प्रदर्शन गरेर ज्येष्ठ नागरिकहरूलाई मोबाइल बैंकिङ र इन्टरनेट खाताको सुरक्षा सिकाएका थिए।

युरोपेली संघको डिजिटल स्किल्स एण्ड जब्स प्लेटफर्म अनुसार युरोपमा ६५ वर्षमाथिका ज्येष्ठ नागरिकहरूमा डिजिटल आत्मविश्वासको कमी छ। भोडाफोन फाउन्डेसनको हालैको सर्वेक्षणले देखाएको छ कि ६९ प्रतिशत ज्येष्ठ नागरिकले डिजिटल उपकरण प्रयोग गर्दा गल्ती गर्ने वा कम आत्मविश्वास महसुस गर्ने गरेका छन् भने ६२ प्रतिशतले व्यक्तिगत जानकारी दुरुपयोग हुने डर व्यक्त गरेका छन्। अनलाइन ठगीका घटनाहरू बढ्दै गएको अवस्थामा यस्ता कार्यशालाहरूले ज्येष्ठ नागरिकहरूलाई ठगीबाट बचाउन महत्वपूर्ण भूमिका खेल्ने अपेक्षा गरिएको छ।

कार्यक्रममा सहभागी एक ज्येष्ठ नागरिकले भने, “मलाई पहिले अनलाइन बैंकिङ गर्न डर लाग्थ्यो तर आज सिकेपछि अब आफैं मोबाइलबाट पैसा पठाउन र खाता जाँच्न सक्छु।” फ्रान्समा आयोजित एक कार्यशालामा १५० भन्दा बढी ज्येष्ठ नागरिकहरूले भाग लिए भने जर्मनीमा स्थानीय सञ्चारमाध्यमहरूले प्रत्यक्ष प्रसारण गरेर थप धेरैलाई लाभ पुर्‍याए। युरोपेली संघले यस्ता अभियानहरूलाई निरन्तरता दिने र साइबर सेफ सिनियर जस्ता परियोजनाहरू मार्फत थप देशहरूमा विस्तार गर्ने योजना बनाएको छ।

यो अभियानले ज्येष्ठ नागरिकहरूलाई मात्र डिजिटल सुरक्षाको ज्ञान दिने होइन, उनीहरूलाई दैनिक जीवनमा बैंकिङ, स्वास्थ्य सेवाको र परिवारसँग सम्पर्क गर्न पनि सजिलो बनाउने छ। विशेषज्ञहरूका अनुसार यस्ता तालिमले ठगीका घटनाहरू घटाउँछ र ज्येष्ठ नागरिकहरूलाई स्वतन्त्र जीवन बिताउन मद्दत गर्छ।

ज्येष्ठ नागरिकहरूका लागि सन्देश  
तपाईंहरूले पनि डिजिटल संसारमा सुरक्षित रहन सक्नुहुन्छ। अनलाइन बैंकिङ प्रयोग गर्दा पासवर्ड कसैसँग नसेयर गर्नुहोस्, अज्ञात कल वा सन्देशमा लिङ्क क्लिक नगर्नुहोस् र शंकास्पद कुरा भएमा परिवार वा बैंकलाई तुरुन्तै खबर गर्नुहोस्। स्थानीय स्वास्थ्य केन्द्र वा सामुदायिक क्लबमा यस्ता तालिमहरूको बारेमा सोध्नुहोस्। युरोपको जस्तै नेपालमा पनि डिजिटल साक्षरता अभियान बढ्दै छ, यसले तपाईंहरूलाई सुरक्षित र सजिलो जीवन दिन्छ। नियमित स्वास्थ्य जाँच गराउनुहोस् र युवा पुस्तासँग अनुभव साटासाट गर्नुहोस्। स्वस्थ र सुरक्षित बुढ्यौली नै जीवनको साँचो खुशी हो।